İpek Yolu Hakkında Bilgiler; Nerededir, Önemi ve Tarihçesi

İpek Yolu Hakkında Bilgiler; Nerededir, Önemi ve Tarihçesi

İletigönderen Güncelolsun » Çrş Mar 07, 2018 9:29

İpek Yolu, tarih boyunca ticaret yolu olarak kullanılmasının yanında, kültürlerin, hastalıkların, deneyimlerin ve dinlerin de taşınmasını sağlayan önemli bir yol özelliğine sahiptir. Çin'den başlayarak Avrupa'ya uzanan, Türkiye'den geçen ve yol boyunca önemli hanlar, kültürel yapıların olduğu bir yoldur. Tarihin tozlu sayfalarından çıkararak derlediğimiz bu makalemizde İpek Yolu hakkındaki bilgilere ayrıntısıyla ulaşabilirsiniz.

Yüzyıllar boyunca pek çok medeniyete dünyanın en önemli ticaret yolu olarak hizmet eden İpek Yolu, aynı zamanda pek çok tarihi olaya da tanık olmuştur. Özellikle doğu ve batı ülkeleri arasında köprü görevi gören İpek Yolu sayesinde kültürler, bilim ve teknolojiler, hastalıklar, ticaret malları ve daha sayamadığımız niceleri bir medeniyetten diğerine taşınarak kuşaktan kuşağa aktarılmıştır.

Başlangıç noktası Çin olan İpek Yolu’ndan Avrupa’ya kadar kervanlarla ticaret malları taşınmış, yol üzerinde mola verilen noktalarda çeşitli değiş tokuşlar yapılmıştır. Ancak bir süre sonra Avrupa’da deniz yolları gelişmiş, Batı’ya pusula ve kağıt gibi icatlar ulaşmaya başlamış ve bu yüzden devasa İpek Yolu tarihteki önemini kaybetmiştir.

Günümüzde, İpek Yolu’nun geçtiği hat üzerindeki pek çok yapı yeniden yapılandırılmış ve turistlerin gözde mekanları arasındaki yerini almıştır. İpek Yolu hattı, aynı zamanda ülkemizin de üzerinden geçmektedir ve bu hat üzerinde bulunan mimari yapılar yıllar boyunca pek çok turistin uğrak yeri olmuştur.

İpek Yolu Nedir?

Resim

İpek Yolu, tarihte Çin’den başlayıp Anadolu ve Akdeniz güzergahından geçerek Avrupa’ya kadar ipek taşımacılığının yapıldığı bir ticaret yolu olarak geçmektedir. İpek Yolu ismi ilk kez 1877 yılında, bu güzergah üzerinde seyahat eden Alman coğrafyacı Ferdinand Won Richthofen tarafından kullanılmıştır. Bunun sebebi bu yol üzerinde ağırlıklı olarak ipek kumaşların, ipekten elde edilmiş ürünlerin taşınmasıdır.

İpek Yolu Nerededir? (Nereden Başlar Nerede Biter)

Resim

İpek Yolu nerededir sorusuna nereden başlayıp nerede bittiği şeklinde cevap vermeliyiz. İpek Yolu, Çin’in Şian şehrinden başlayıp Özbekistan’ın Kaşgar kenti üzerinden devam etmiştir. Bu kentte ikiye ayrılan İpek Yolu’nun bir kolu Afganistan ovasından Hazar Denizi’ne kadar uzanmıştır. Diğer kolu ise, Karakurum Dağları üzerinden İran’a ulaşarak oradan da Anadolu sınırlarına gelmiştir.

Anadolu’ya gelen ticaret malları, ya Akdeniz’den gemilerle ya da Trakya üzerinden kara yolu ile Avrupa’ya taşınmıştır. 2000 yıl boyunca bu yolda ağırlıklı olarak ipek, baharat, değerli taşlar, kağıt, porselen gibi eşyalar taşınmıştır. Ayrıca yol güzergahındaki Taş Kule adındaki yer, Doğu ve Batı’dan gelen eşyaların değiş tokuş merkezi olmuştur.

Anadolu’da şimdiki Türk toprakları içinden İpek Yolu’nun geçtiği pek çok il bulunmaktadır. İpek Yolu’nun kuzey güzergahında; Trabzon, Erzurum, Gümüşhane, Tokat, Amasya, Kastamonu, Adapazarı, İstanbul, Edirne, İzmit, Sivas bulunmaktadır. Güneye bakıldığında; Diyarbakır, Mardin, Adıyaman, Malatya, Kayseri, Kahramanmaraş, Nevşehir, Aksaray, Denizli, Antalya, Isparta ve Konya bulunmaktadır.

Bu üslerde hanlar, kervansaraylar, durak yerleri, savaşa giden ordular için askeri üsler kurulmuştur. Öte yandan, nalbant, hekim, baytar, çeşme, hamam, mescit gibi yerler inşa edilmiştir. Bu yapılar birbirinden çok uzak olmayıp 30-40 km aralıklarla yapılmıştır.

İpek Yolu’nun Önemi Nedir?

Resim

İpek Yolu yıllarca doğu ile batı arasında pek çok değerli malın taşınma rotası olduğundan hem tarihi hem de ekonomik yönden çok büyük bir öneme sahiptir. Başlangıçta tüccarların yolu olarak bilinse de, sonraları doğudan batıya ve batıdan doğuya kültür alışverişi de bu yolla sağlanmıştır. Yüzyıllar öncesinde Mısırlılar ve Romalılar ünlü Çin ipeğini İpek Yolu üzerinden satın almışlardır.

İlk ipek kozalarını Çin’den Bizans İmparatorluğu’na ve oradan da Anadolu’ya getiren kervanlar sayesinde kültürler arası dil, din ve fikir paylaşımları gerçekleşmiştir. Ayrıca bu yol üzerindeki gidiş gelişler sayesinde uluslararası ilişkiler ve toplumsal etkileşim de büyük ölçüde etkilenmiştir.

İpek Yolu’nun Tarihçesi

Resim

Tüm dünyaya İpek Yolu ile Asya üzerinden hikayeler, şarkılar, dinsel inanışlar, bilim ve felsefi düşünceler gibi kültürel aktarım gerçekleşmiştir. Teknik alanda bakıldığında, kağıt üretimi, matbaa, damıtma, üzengi gibi pek çok gelişme bu yollar sayesinde olmuştur.

Tarihsel sürece bakıldığında dinsel inanışlar üzerinde İpek Yolu’nun büyük etkisi olduğu bilinmektedir. Budizm dini, kuzey yolundan geçen ve baharat taşıyan Hindistan’dan Çin’e ve Japonya’ya kadar yayılmıştır. Batı’nın önemli dinlerinden Hristiyanlık ise Sasaniler döneminde yayılmaya başlamış ve Çin’e kadar yayılmıştır.

Müslümanlık inanışına gelinecek olursa, özellikle M.S 632 yılında Hz. Muhammed (SAV)’in ölümünden sonra İslamiyet yayılmış ve özelikle Mısır, Suriye ve Kuzey Afrika gibi ülkeler yerleşmeye başlamıştır. Böylelikle Asya’daki ticaret Müslümanların yönetimine geçmiştir. Zerdüşlük ve Mani dinleri gibi Pers kökenli dinlerin de bu yollar üzerinden yayıldığı bilinmektedir.

İpek Yolu pek çok olumlu gelişmeye sebep olmasına karşın, hastalık ve enfeksiyonların da istenmeden aktarılmasına sebep olmuştur. Tarihte İpek Yolu aracılığıyla yayılan en büyük salgın vebadır. Özellikle taşınan kürkler vasıtasıyla yayılan bu hastalık, 1330 yıllarında Çin’de ortaya çıkmıştır. Parazit pireler vasıtasıyla Çin’den Avrupa’ya kadar bulaşmıştır. Belli bir süre sonra bu hastalık tüm dünyaya yayılmaya başlamıştır ve Avrupa’nın üçte birinin ölümüyle sonuçlanmıştır.

Günümüzde İpek Yolu

Resim

Şimdilerde İpek Yolu batının doğuya olan merakı sayesinde turistik anlamda gelişim göstermektedir. Gelişen teknoloji ve doğuyu anlatan kitapların gezilerdeki turist sayısını da artırdığı görülmektedir. “Marco Polo’nun izlerinin peşinden” adıyla geziler düzenlenmektedir. İlginin artmasıyla Çin İpek Yolu güzergahındaki tarihi yapıları restore etmiş ve yabancı turistleri misafir etmiştir.

Türkler ise Kültür ve Turizm Bakanlığı katkılarıyla bu yol üzerinden geçen on bir tarihi değeri restore etmiş ve ziyaretçilerine sunmuştur. Bu han ve kervansaraylar; Aksaray’da Sultan Han, Alay Han ve Ağzıkara Han, Nevşehir’de Sarı Han, Antalya’da Şarapsa Han ve Alara Han, Denizli’de Ak Han ve Çardak Han, Malatya’da Silahtar Mustafa Paşa Kervansarayı ve Burdur’da Susuz Han ve İncir Han’dır. Günümüzde önemli bir atılım olarak Bakü-Tiflis-Kars demiryolu projesi yürütülmekte ve Londra’dan yola çıkacak trenin Çin’e kadar gitmesi amaçlanmaktadır.

[youtube]https://youtu.be/_SXIiJUuKu0[/youtube]


Kaynak: http://bilgihanem.com/ipek-yolu-hakkinda-bilgiler/
Kullanıcı küçük betizi
Güncelolsun
Üye
Üye
 
İletiler: 43
Kayıt: Sal Kas 08, 2016 11:43

Şu dizine dön: Dünya Tarihi

Kİmler çevrİmİçİ

Bu dizini gezen kullanıcılar: Hiç kayıtlı kullanıcı yok ve 1 konuk

x