News of Tartışma

EKONOMİ ve ÖTESİ (II)
Adet olduğu üzere, önce ‘ekonomi’yi tanımlamamız gerekiyor.
Ancak Joan V. Robinson (1903-1983)’un ‘ulus’ tanımı için dediği gibi, körün fili ellemesi sonucu yapacağı bir tanımlamaktan kaçınmak için, bu tanımı erteleyelim derim.
Yani, fili hortumundan tutup, bu hayvancağız kuyruğundan soluyor demek de var.
Tıpkı, sözde ‘ekonomist’lerin, ekonomiyi tuttukları yere göre tanımlamaları gibi...
Ne var ki, ekonomi, genelde, ‘üretim aygıtı’ (appareil de production) temeli üzerinden tanımlanmaktadır.
O nedenle, son dönemde, Türkiye’de bir ‘üretim ekonomisi’ ...

EKONOMİ ve ÖTESİ
İzleyenler bilir, biz burada, daha çok bildiğimizi sandığımız konuların bilinmeyen yönlerine dikkat çekiyoruz.
Özellikle de, bir tür galat-ı meşhur olanlar üzerinde duruyoruz.
Ne var ki, bu galat-ı meşhur, yani yanlışın yaygınlaşmış olmasının kökenini belki de ‘lugat-i fasih’te aramak gerekebilir.
Şu anlamda ki, bize öğretilenler üzerinde yeterince, ve çoğunlukla hiçbir biçimde, düşünme gereği duymuyoruz.
Şimdi nereden bakılsa, kırk yıldan fazla bir süredir ‘ekonomi’yle ilgilendiğim söylenebilir.
‘Ekonomik yasa’, ‘ekonominin belirleyiciliği’, ‘gelişme’, ‘emperyalizm’, ‘sömürü’ falan. ...

EMEK ve GÜCÜ
Arkaik ekonomi politiğin ve günümüzde hâlâ geçerli olan ‘ekonomi bilimi’nin ‘emek’ ve ‘emek gücü’ gibi iki ayrı terimi var.
Ancak nedense bu iki terim bir ve aynıymış gibi kullanılmaktadır.
Oysa ‘emek gücü’ kavramı, fizikteki ‘beygir gücü’ gibi, ekonomi politiğin özgül (spesifik) bir kavramı olup, neredeyse bir ‘antropolojik kategori’dir.
Son tümceden olarak, ‘emek gücü’nün, tüm zamanlar için geçerli bir kavram olmaktan çok, kapitalist üretim biçimine ‘özgü’, tarihsel ve tasarımsal bir ‘kavram’ olduğu söylenebilir. ...

Fides Katolik haber ajansının yayımlanan habere göre 2013 yılında Suriye'de kaçırılan Metropolitler 2016'da Nureddin Zengi Hareketi tarafından öldürüldü.

2013 yılının Nisan ayında Halep Süryani Ortodoks Metropoliti Mor Yuhanna İbrahim ve Halep ve İskenderun Rum Ortodoks Metropoliti Pavlus Yazıcı, Halep yanında Nureddin Zengi Hareketi tarafından kaçırılmıştı. Sürücüleri Fathallah Kabud mermiyle öldürüldü. Gazeteciler iddia ettiği gibi muhalif gruplara yakın George Sabra, kaçırmayın arkasındadır.

2016 yılında Esed rejiminden kaçan grup, üç yıl boyunca işkencelere maruz kalan din ...

TEMELSİZ SEZAİ
Önce şu kanımı dillendirerek başlamak isterim : Son yerel seçimlerde yaşanan hukuksuzluklar ve o arada seçilmiş belediye başkanları yerine atanan kayyumlar konusu, çoğu kişi için olduğu gibi, beni de olağanüstü bir tepki duymaya, deyim yerinde ise ‘isyan’a yönlendirdi.
Bülent Arınç gibi olmasa da, Kürt yurttaşlarımızın dağa çıkmasını istemedim değil.
Şu anlamda ki; gerçek bir ‘toplumsal muhalefet’ ve hatta ‘sivil itaatsizlik’ göstermedikleri için de, kendimce eleştirdim.
Demem o ki, Türkiye’de varolduğu söylenen ‘Kürt Siyaseti’nin, ...

KAVRAMLAR GÖÇÜ (XVIII)
Düşünce ve Özgürlüğü
Türkçe’mizde ‘düşünce özgürlüğü’ olarak yereden terimin, gerçekte ‘bilinç özgürlüğü’ biçiminde anlaşılması konusuna yeri geldikçe değiniyoruz.
Her şeyden önce ‘düşünce’ (pensée) denildiğinde, espri (esprit), fikir ya da düşün (idée) ve anlak (entendement) dahil bir dizi eşanlamlı sözcük sayılabilir.
Oysa bütün bu insanî etkinlikler, psikolojik, mantıksal (lojik) ve imgelemsel (imaginatif) olabilmektedir.
Ancak Fransızcası ile tanımak (connaître) ve bilmekten (savoir) gelen (science), bilinç (con-science) sözcüğü, Baruch de Spinoza (1632-1677) ile birlikte, bir ...

KAVRAMLAR GÖÇÜ (XVII) –(Açıklama)
‘Alman İdeolojisi’nin Eleştirisi
Alman Aydınlanması (-ideolojisi)’nin eleştirisine gelince; biyolojik gerçek (réél) insan ve onun üzerinde yapılanan kuramsal insan ayırımıyla başlamak gerekecektir.
Bu anlayış, toplumda da bir ‘alt’ ve onun üzerinde yeralan bir ‘üst’ yapının varlığına gidecektir.
Dolayısıyla, gelişigüzel bir ‘insanseverlik’ (humanisme) eğer ayakları yere basmıyorsa, geçen yazıda altını çizdiğimiz üzere, ‘idealist ve spekülatif’ olmanın ötesine gidemeyecektir.
İşte burası, zurnanın en tiz ve cırtlak ses çıkardığı yer olmayı, özellikle Türk ‘Düşün yaşamı’nda, ...

KAVRAMLAR GÖÇÜ (XVI)
‘Alman İdeolojisi’
Stein-Hardenberg reformlarının başında, halkın politika ve öz-yönetim (auto-adminastration) konularında ‘eğitilmeleri’ gelmektedir.
‘Aydınlanma’ eğitim dışında başka nasıl olabilirdi ki, değil mi ama?
Gotthold Epfraim Lessing (1729-1781) evrendeşcilik (cosmopolitisme) ve evrenselcilik (universalisme) değerleri ile hoşgörü konularının en ateşli savunucusu olarak görülür.
Nitekim ölümünden iki yıl önce iki kitabı çıkacaktır: İnsan Soyunun Eğitimi ve Bilge Nathan (Nathan le Sage).
“Bireyin eğitimi, diyor Lessing, insan soyuna Tanrısal bir esin gibi görülmelidir”.
Şöyle de söylenebilir; ...

KAVRAMLAR GÖÇÜ (XV)
Evrim ve Devrim
‘Modern Devlet’in kökenlerine ilişkin çok şey söylenmiş olabilir.
Ancak geçen sayıda Kameralist düşünce akımını ele alırken, Fransa’da Kolbertizm gibi, bir anlamda Alman Modern Devleti’nin ‘kökenleri’ne inmiş olabiliriz.
Madem öyle, o zaman Fransız Aydınlanma’sına karşılık gelen ve XVIIInci yüzyıl boyunca (1720-1785) süren Alman aydınlanmasına (Aufklärung) biraz daha yakından bakabiliriz.
O arada, İngiliz ekonomi politiğinin nasıl Alman Kameralizmini yıkarak, Stein-Hardenberg Reformaları’nın yapılmasına yol açacağına da bakarız.
Her ne kadar bu reformların ...

KAVRAMLAR GÖÇÜ (XIV)
Güvenlik ve ekonomik
Arkaik ekonomi politik döneminde (XVIIInci yy), yani Smith’in ‘Ulusların Zenginliği’ döneminde, zenginliğin, biyolojik bir yapı olan ekonomik vücuttaki ‘kan dolaşımı’ gibi ‘dolandığı’ görüşü egemendi.
Daha sonra ‘para’nın da bir zenginlik aracı olarak benzer bir dolanımı gerçekleştirdiği ileri sürülecektir.
‘Dolanım’ ile ‘üretim’ arasındaki ayırıma ise burada girmenin gereği yok.
XIXncu yüzyıla gelindiğinde, Darwin’in Spencerce yorumuna uygun olarak, ‘güçlü olanın yaşadığı’ bir üretim ve dolanım sözkonusu olacaktır.
Bunun temel mekanizması da, ...