News of Tartışma

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XX)
“Damarlarından determinizm akmayan insan özgür değildir” Troubetzkoy
Corsi ve Ricorsi
İtalya’da Dante’ler, Machialvel’ler ve Giambattista Vico (1668-1744)’ların ‘İnsan Bilimleri’nin temellerini attıkları söylenebilir (1).
Vico’ya göre, insanlık tarihi şu üç ‘çevrim’e göre evrilmektedir:
- Tanrılar Çağı: Dinlerin, ailenin ve kimi temel toplumsal kurumların ortaya çıktığı ‘dinsel dönem’
- Kahramanlar Çağı: Egemen sınıflar ve soyluluğun ortaya çıktığı dönem
- İnsanlık Çağı: İnsanların hak ve adalet için ayaklandıkları ve dolayısıyla toplumların parçalandıkları dönem.
Bu anlayışın özelliği, ...

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XIX)
Ekonomiye noosferik bakış
Ekonominin ‘bulutsu’, ‘akışkan’ olgular bütünü olduğunu söylemek yetmez; onu bu haliyle ele alan yaklaşımlardan da sözetmek gerekir.
O nedenle, Türkiye’de tanındığını sanmadığım, Rus Biliminin Babası sayılan Vladimir Ivanovitch Vernadski (1863-1945)’nin noosferik yaklaşımı’na değinilebilir.
V.l. Vernadski, biyo ve jeokimyacı olarak dünyamızın beş katmandan (couche) oluştuğunu ileri sürmektedir:
- Kaya ve sudan oluşan litosfer
-Yaşam katmanı olarak biyosfer
-Hava ve gazlardan oluşan atmosfer
- İnsan etkinliklerinin oluşturduğu teknosfer
- Düşünce katmanı olarak ...

Propaganda Silahı Olarak Basın
Savaşların istihbarat servisleri üzerinden yürütüldüğü bir yüzyılda yaşıyoruz. Algı operasyonlarının, propagandaların hüküm sürdüğü bu savaşların en önemli silahı da basın yayın organları olmuş durumda. Medyaya hakim olanın, düşüncesini daha fazla insana, daha hızlı şekilde aktarabildiği tartışılmaz bir gerçek. Bu yüzden devletler ya da hükümetler olarak ne kadar fazla basın yayın organına sahip olur, hükmeder ya da onları kontrol altında tutarsanız savaşa o kadar avantajlı başlıyorsunuz.

Eski CHP milletvekili ve emekli Büyükelçi ...

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XVIII)
Dilbilimde Dizge
“Dil, kendine özgü düzenden başkasını tanımayan bir ‘sistem’dir” F. de Saussure
Ferdinand de Saussure’e (1857-1913) göre, her dil (langage)’in kendisine özgü, yalıtık ve vurgulu bir dizgesel özelliği vardır, ki dizgenin genel bir ‘model’ini verir. Bizden önce olup, bizi aşar.
Burada ‘Dil’ (langue) ile ‘sistem’ sözcüklerine yeniden bakmak gerekir (1).
Yine Saussure’e göre, kültür de, başta ‘anadil’ olmak üzere, akrabalık kuralları, ekonomik ilişkiler, bilim, sanat ve din gibi tüm ‘sembolik sistemler’ bütünü ...

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XVII)
“ Salt ekonomist olan asla iyi bir ekonomist olamaz” J.Stuart Mill
Keynes ve ‘Post’u
Makroekonomik büyüklüklerin keşfîyle, Jean Maynard Keynes’in, ‘ekonomi politik’te bir ‘Devrim’ yaptığı söylenegelmektedir.
Kaldı ki Lawrence Robert Klein (1920-2013)’in kitabının başlığı da Keynezyen Devrim (The Keynesian Revolution, 1946)’dir.
Ancak, çoğu kez olduğu gibi, özellikle akademik araştırma yapanlar Keynes’in ‘Genel Kuram’ını okumadan, ikinci el yorumlardan hareketle bu ‘Devrim’i kutsamışlardır.
Oysa, Dos Santos Ferreira’ya göre Keynes’in ‘Genel Kuram’ı, ‘hem az okunmuş ve ...

BBBBO (2009)
Koç olacak kuzu ağıl önünde belli olur derler.
Kısaltılırsa KOK, yani koç olacak kuzu olur ki, gerisi hemen getirilebilir.
Yukarıdaki kısaltmanın ne demek olduğu da yazının sonuna doğru ortaya çıkacaktır.
Kamuoyunda yer eder mi etmez mi bilemem. Ne ki, bugün, 9 Eylül 2009 günü ben böyle düșünmekteyim.
Șu Yunan’ı İzmirde denize döktügümüz gün mü ne?
Hani ulusal coșku günlerimizden birinde.
Mustafa Kemal’in derme-çatma ordularının ulusal kurtuluș savașımıza son noktayı koyduğu gün belki de. ...

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XVI)
‘Ekonomi Politikte Devrim’
‘Devrim’ sözcüğü de sıklıkla kulanılan bir terimdir (notion). Böylece, sözgelimi Avusturya Okulu’ndan Friedrich Hayek (1899-1992), geçen sayıda sözünü ettiğimiz ‘yöntem tartışması’nı başlatan Carl Menger (1840-1921) önderliğindeki ‘marjinalist Devrim’le birlikte ‘neo-klasik ekonomi politik’e geçildiğini ileri sürecektir.
Oğul Karl Menger (1902-1985) ise yine Viyana Çevresi düşünürlerinden olup konumuz açısından önemli olan İstatistiksel Ölçme (Statistical metrics) (1942) teknikleri üzerine çalışacaktır.
Baba Carl Menger’in Ekonomi Biliminin İlkeleri (Grundsätze der Volkswirthschaftslehre) başlıklı çalışmasındaki Grundsätze ise, ...

BAKIŞ-GÖRÜŞ-GÖRÜNÜŞ (XV)
Viyana Çevresi’nin ‘yöntem sorunları’
Viyana Çevresi, her ne kadar 1920’lerden itibaren bir ‘Çevre’ oluşturmuş ise de, yöntem anlayışları Gustav Schmoller (1838-1917) ile Carl Menger (1840-1921) arasında 1870-80’lerdeki ‘yöntem tartışmaları’ (Methodenstreit)na dayandırılabilir.
Bu yöntem tartışmasının sonuçları aşağıdaki tablodan izlenebilir:
Gustav Schmoller Carl Menger
Ekonomi Nasyonal Pür
(tarihsel/toplumsal, kültürel) (İzole, özerk)
Usavurma Tümevarım-tümdengelim Tümdengelim-Tümevarım
Yöntembilim Tarihsel-istatistiksel Psikojik-davranışsal
Bilim Disiplinlerarası Uzmanlaşma
Amaç Pratiko-normatif Eksiksiz kuramlaştırma
(Ekonomi Politik) (Ekonomi Bilimi)
Yasa Gelişme yasaları Kesin yasalar
(Görgül yasalar) ...

BAKIŞ /GÖRÜŞ GÖRÜNÜŞ (XIV)
Dünyaya bilimsel bakış
En sık kullandığımız deyişlerden biri de ‘Dünyaya bilimsel bakış’tır.
Bu daha çok Viyana Çevresi diye adlandılan düşünce okulunun ileri sürdüğü bir anlayıştır: Dünyanın bilimsel kavrayışı (conception scientifique du monde).
Üyeleri arasında Moritz Schlick, Hans Hahn, Rudolf Carnap, Eino Kaila, Otto Neurath, Felix Kaufmann, Edgar Zilsel, Viktor Kraft et Arne Næss ve daha sonra Georg Henrik von Wright, Bertrand Russel ve Alfred Tarski sayılabildiği gibi Karl Popper’i de bu ...